آثار سعید خاوری نژاد

مترجم، محقق است

 

عملیات های ضد شورش روسیه در قفقاز شمالی

 


عملیات های ضد شورش روسیه در قفقاز شمالی
     این کتاب توسط آریل کوهن در سال 2014 م. نوشته شده و توسط انتشارات مرکز مطالعات راهبردی و دانشکده جنگ نیروی زمینی ایالات متحده آمریکا منتشر شد و ترجمه آن در 91 صفحه به پایان رسید. بخش اعظم بحث به رویکرد روسیه در قبال مسلمانان منطقه قفقاز شمالی اختصاص می یابد. مطالب، با تاریخ مقابله روسیه با مسلمانان قفقاز شمالی و اشغال آن آغاز می شود و ضمن گذاری تاریخی ـ از استالین تا فروپاشی شوروی و حوادث سال های اخیر ـ مهم ترین رخدادهای تاریخی، سیاسی و نظامی، به ویژه چالش های تروریستی پیش رو روسیه،در منطقه بررسی می شود. سپس دو جنگ مهم اول و دوم قفقاز بررسی و دلایل هر یک به تفصیل بیان می شود. در انتها چشم انداز تأثیرات امنیتی منطقه ای و جهانی قفقاز شمالی مورد بررسی قرار می گیرد.



پیشگفتار کتاب


     قفقاز شمالی از زمانی که امپراتوری روسیه، منطقه را در اواخر قرن 18 م. و نیمه اول قرن 19 م. تحت کنترل خود درآورد، یک منبع بی ثباتی برای روسیه بوده است. ژنرال الکسی یرمولوف، از فرماندهان ارشد روسیه در قفقاز شمالی، از شیوه های خشن غیر انسانی برای فتح منطقه و حفظ آن تحت کنترل پادشاهی رومانوف استفاده کرد. صدها هزار نفر پاکسازی قومی شدند و غیر نظامیان بسیاری به قتل رسیدند.

     در جنگ داخلی روسیه (1921 ـ 1918 م.) که درست پس از جنگ جهانی اول رخ داد، قفقاز شمالی به قربانی هر دو ارتش سفید تزاری و ارتش سرخ کمونیست تبدیل شد، که منطقه را غارت کردند و به مردم آن اجازه ندادند تا حقوقی که امیدوار بودند پس از جنگ دوباره به دست آورند را داشته باشند. اندکی پس از دو دهه بعد، ملل قفقاز شمالی در نتیجه جرائمی واهی که از قرار معلوم در طول جنگ جهانی دوم علیه اتحاد شوروی مرتکب شده بودند با تبعیدهای بی رحمانه ای مواجه شدند. صدها هزار چچن و اینگوش پاکسازی نژادی شدند و به اجبار در استپ های منجمد قزاقستان، صحراهای آسیای میانه، و اماکن دیگر استقرار مجدد داده شدند. مطالبات استقلال خواهانه چچن ها در دهه 1990 م. به دو جنگ ویرانگر انجامید، که نتیجه آن، ده ها هزار کشته، شهرها و روستاهای ویران شده، و صدها هزار پناهجو بود.

     امروزه منطقه مانند دیگ نیم جوش است و مسائلی که در گذشته این قدر خشونت به بار اوردند هنوز حل نشده اند. روسیه در اصل به چچن خودمختاری ضمنی داده که با یارانه های مالی فدرال هنگفت تکمیل می شود تا مانع از ادعای مجدد استقلال رسمی توسط آن گردد. این راهبرد تاکنون موفق بوده است. اما ثبات شکننده در چچن اکنون به عمق جیب های کرملین؛ هوس های رمضان قدیروف، رهبر کنونی چچن؛ و دلجویی از مردم محلی با پول فدرال بستگی دارد. باید دید این چانه زنی میان کرملین، قدیروف، و مردم چچن چقدر دوام می آورد.

     قومیت روس، که از پارتی بازی و انعطاف ناپذیری نهادهای دولتی خود خسته شده اند، با حسادت نظاره گر پول بودجه فدرال هستند که به سمت «بیگانگانِ» قفقاز شمالی همچنان سرازیر می شود. ملی گرایان حول شعار «کمک به قفقاز کافیست» جمع می شوند، و میان شهروندان یک کشور شکافی عمیق ایجاد می کنند. در این میان، ملل قفقاز شمالی فاقد نظامی هستند که به مردم اجازه دهد آرزوهای فردی خود را آزادانه دنبال کنند. به سبب فقر، نرخ بالای بیکاری، و نرخ زاد و ولد بیشتر در قفقاز شمالی در قیاس با سایر نقاط روسیه، مشکل به احتمال بدتر می شود.

     اگر اوضاع از کنترل خارج شود، پیش بینی پیامدها دشوار است. قفقاز شمالی با قفقاز جنوبی، که آن نیز به طور مشابهی بی ثبات است، مرز مشترک دارد و با خاورمیانه و افغانستان از حیث تروریسم و قاچاق مواد مخدر، پیوندهای نزدیکی دارد. بنابراین این در حوزه منافع مشترک ایالات متحده، اروپا، و روسیه است که اطمینان حاصل کنند قفقاز شمالی باثبات باقی بماند و به محل پرورش فعالیت تروریستی هم درون روسیه و هم خارج از آن تبدیل نشود.




فهرست مطالب


پیشگفتار

خلاصه

تهدید راهبردی افراط گرایی مذهبی و واکنش مسکو

تاریخ جنگ و عملیات ضد شورش در طول مناطق مرزی روسیه و قفقاز

استفاده روسیه از نیروی کوبنده

پس از جنگ جهانی اول

سرکوب استالین

فروپاشی اتحاد شوروی، و جنگ اول چچن (از دهه 1980 تا سال 1994)

جنگ اول چچن (1996 ـ 1994)

تاکتیک های چچنی ها

اصلان مسخدوف و دوره بین دو جنگ

روسیه پس از جنگ اول چچن

قفقاز شمالی در دوره بین جنگ (1999 ـ 1996)

ناکامی های طرفین

جنگ دوم چچن

نبرد اطلاعاتی در جنگ دوم چچن

رشد فعالیت تروریستی و رادیکالیسم در قفقاز شمالی پس ازجنگ دوم چچن

موج دوم ترور

ساز و کار ضد تروریسم و ضد شورش روسیه در قرن 21

واکنش ها و راهبردهای ضد تروریستی و ضد شورش روسیه پس از سال 2000

انتقاد بین المللی از روسیه و حکومت قدیروف

تأثیر قفقاز شمالی بر امنیت روسیه، آمریکا، و جهان

افزایش بلند مدت رادیکالیسم

چشم انداز و پیشنهادات

منافع امنیتی ایالات متحده و چالش های قفقاز شمالی

نتیجه گیری

منابع

معرفی نویسنده




تصویر جلد کتاب اصلی






اطلاعات بیشتر




 
 
ساخت وبلاگ در میهن بلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | اخبار کامپیوتر، فناوری اطلاعات و سلامتی مجله علم و فن | ساخت وبلاگ صوتی صدالاگ | سوال و جواب و پاسخ | رسانه فروردین، تبلیغات اینترنتی، رپرتاژ، بنر، سئو